Als je in de horeca werkt is de kans groot dat je zo nu en dan een woord hoort waar je nog nooit van hebt gehoord. Meestal zijn dit straattaal woorden of zinnen die vooral je jongere collega's uitkramen. Voel jij je hier ook al oud door? Geen zorgen, je bent niet de enige. Straattaal ontwikkelt zich in een rap tempo en voor je het weet heb je er weer tientallen nieuwe woorden bij. Bovendien kan jij ze vast van alles bijleren over iets waar zij niets weten. Maar het is goed om mee te blijven gaan met de tijd en daarom hebben wij dit artikel geschreven met de meest voorkomende straattaalwoorden. Na het lezen van dit kleine straattaal woordenboek zal je je weer helemaal hip voelen en kan je weer goed meepraten met je jongere collega's.
Straattaal woordenboek
Hieronder hebben wij een overzicht gemaakt van de meest populaire straattaal woorden op dit moment.
| Waggie- auto | Donnie - 10 euro |
| Osso- huis | Bankoe - 50 euro |
| Fissa- Feest | Barkie - 100 euro |
| Bae - Before anything else | Yolo - You only live once |
| Skeer - blut, arm of platzak | Jomo - Joy of missing out |
| Toko - restaurant of eettentje | Fomo - Fear of missing out |
| Viben - het gezellig hebben met iemand | Gerroe, gerro, gero - Sigaret |
| Fatoe - grapje | Slay - gaaf |
| Akka - billen of kont | NPC - non playable character, iemand die een saai en standaard leven heeft |
| Chimi - mooie dame | Sannie - drugs |
| Patta - schoen, schoenen | Voor saus - voor niks |
| Monnie - geld | Simpen - alles doen voor een bepaald persoon |
| Doekoe - geld | Cringe - beschamend, ongemakkelijk |
| Floes - geld | Chachi - mooi, stijlvol of sexy |
| Dom - mooi, tof | Bro - broer,vriend |
| Kop - 1.000 euro | Drerrie - goede vriend |
| Mattie - maat, vriend | Fakka - hoe is het?, alles goed? |
| Wollah - ik zweer het | Djalla - sukkel, iemand die stoer doet en daarna afgaat |
| Bikken, tjappen, klissen - eten | Opp - tegenstander, rivaal |
Waggie, osso, fissa
De meest bekende straattaal woorden zijn toch wel waggie, osso en fissa. Waggie betekent auto. Een osso is een huis en een fissa is een feestje. Als je collega vraagt of je met je waggie vanuit osso naar het werk bent gekomen, dan weet je nu wat het betekent.
Bae
Een ander bekend straattaal woord is bae. Bae is de afkorting van Before anything else. Als iemand het heeft over zijn bae, dan gaat het meestal over zijn liefje. Maar je kunt bijvoorbeeld ook zeggen “dat is echt bae” of “zij is echt bae”, om aan te duiden dat iets of iemand erg belangrijk voor je is.
Skeer
Als je skeer bent, dan ben je blut of heb je niet genoeg geld. Het woord wordt ook gebruikt om aan te geven dat men iemand armoedig vindt, bijvoorbeeld in de volgende context: 'Wat een skere dude is dat zeg. Hij zal nooit eens een rondje geven.'
Toko
Als jij in de horeca werkt, moet je zeker weten wat een toko is. Als men het heeft over een toko, dan bedoelt men namelijk een restaurant of een eettentje. Maar toko wordt ook gebruikt om een winkel met Aziatische etenswaren aan te duiden.
Viben
Viben met iemand, betekent dat je het heel gezellig hebt met diegene. De sfeer is goed en er wordt wat gepraat, gechillt, gedanst of misschien wel gezoend. Vibe jij ook lekker met iemand?
Fatoe
Fatoe betekent grap of grappig. Je hoort het wel eens in de volgende context: “Toen hij die fatoe maakte, ging ik helemaal stuk”, of “Met die gast kan je lachen, hij is wel fatoe.”
Akka
Hoor je iemand zeggen dat een vrouw een dikke akka heeft? Dan wil zeggen dat zij dikke billen heeft, wat tegenwoordig vaak als aantrekkelijk wordt gezien.
Chimi
Als je door iemand een chimi, chimmie of chimeid wordt genoemd, dan ben je een mooie dame. Dit kun je dus zeker als compliment opvatten.
Patta
Als iemand vraagt: “Heb je nieuwe patta’s?”, dan vraagt diegene naar je schoenen. Patta is namelijk een ander woord voor schoeisel. Je kunt dit ook combineren met woorden skeer, dom en chachi. Dan kun je bijvoorbeeld zeggen: "Die patta is echt skeer!", "Hey bro wat een chachi patta man!" en "Wejow dat is een hele domme patta!"
Monnie, doekoe, floes, donnie, bankoe en barkie
Monnie, doekoe en floes betekenen letterlijk geld. Dan heb je nog donnie, bankoe en barkie die dan weer staan voor bepaalde geldbedragen. Donnie staat voor 10 euro, een bankoe is 50 euro en een barkie is 100 euro. Als je nog iemand geld verschuldigt bent zal diegene je vragen: "Hey bro, waar is of blijft mijn floes?". Ben je iemand 100 euro verschuldigd? Dan zal hij of zij iets zeggen in de trant van "Hey bro, ik krijg nog een barkie van je!" , vanzelfsprekend zal dit bij "donnie"en "bankoe" een soort gelijke zin zijn. Heb je meer doekoe nodig? Ontwikkel dan je skills in de horeca! Meer skills is meer doekoe, zo simpel is het.
Kop: straattaal voor 1.000 euro
Na de barkie volgt nog een flinke stap omhoog: de kop. Een kop staat in straattaal voor 1.000 euro. Je hoort het vooral als iemand opschept over zijn spaargeld of over een dure aankoop. "Die nieuwe waggie heeft hem tien kop gekost" betekent dus dat de auto rond de 10.000 euro kostte.
Handig om de bedragen op een rij te hebben? Twee bankoes zijn samen een barkie, net als tien donnies. Voor één kop heb je tien barkies nodig. Met die rekensom snap je meteen of je collega het over fooi of over een maandsalaris heeft.
Drerrie, mattie en fakka: zo begroet je elkaar
Loop je de keuken in en roept iemand "Fakka drerrie!"? Dan krijg je gewoon een hartelijke begroeting. Fakka komt uit het Surinaams en betekent zoiets als "hoe is het?" of "alles goed?". Een drerrie is een goede vriend, iemand op wie je altijd kunt rekenen.
Mattie betekent ook vriend of maat, maar klinkt wat losser. Je zegt het net zo makkelijk tegen een collega als tegen je beste vriend. "Ewa mattie, ga je mee pauze houden?" is daarom een heel normale vraag tijdens een drukke dienst.
Wollah
Wollah komt uit het Marokkaans-Arabisch en betekent "ik zweer het". Je gebruikt het om te benadrukken dat je de waarheid spreekt. Zegt je collega "Wollah, ik heb die bestelling echt doorgegeven"? Dan wil hij laten merken dat het menens is. In de praktijk hoor je het ook vaak als stopwoordje om een verhaal kracht bij te zetten.
Djalla
Een djalla wil je liever niet genoemd worden. Het woord betekent sukkel of idioot. Vaak gaat het om iemand die stoer doet en daarna flink afgaat. "Kijk die djalla, laat hij alle borden vallen" is dus geen compliment. Gebruik het woord daarom alleen onder vrienden die weten dat je een grapje maakt.
Opp
Opp is een afkorting van het Engelse opponent (tegenstander) of opposition (tegenpartij). Het woord komt uit de hiphopcultuur, waar het een vijand of rivaal aanduidt. Zegt iemand "Hij is een opp"? Dan bedoelt hij dat diegene aan de kant van de vijand staat.
Je hoort het woord vaak in rap- en drillnummers. Op de werkvloer valt het meestal mee met de vijandschap. Noemt je collega iemand een opp, dan gaat het vaak om een rivaal waar hij liever niet mee samenwerkt.
YOLO, JOMO, FOMO
Inmiddels ben je waarschijnlijk wel op de hoogte van de betekenis van YOLO, You Only Live Once. Dit wordt tegenwoordig vaak gebruikt om aan te geven dat je iets gewoon moet doen of een beetje risico moet nemen. Het leven is maar kort, dus doe vooral de dingen waar jij op dit moment blij van wordt. FOMO, de Fear Of Missing Out, is nog een iets minder bekende term. Bij FOMO ben je bang dat je niet overal bij kunt zijn, dat ene leuke feestje niet kunt meemaken of ergens te laat voor bent. JOMO is juist het tegenovergestelde van FOMO. JOMO is namelijk de Joy Of Missing Out. Soms is het ook wel eens lekker om ergens niet bij te hoeven zijn. Just chill.
Gerroe, gerro, gero
Al deze woorden betekenen hetzelfde, namelijk: sigaret. Dus de volgende keer als iemand je vraagt: "Ga je mee een gerro roken?" dan weet je meteen wat dit betekent en waar diegene op doelt.
Slay
Slay wordt gebruikt om iemand een compliment te geven. Het kan verschillende betekenissen hebben zoals: gaaf, cool of mooi. De betekenis hangt hierbij af van de context waarin het gebruikt wordt en waar diegene op doelt. Een zin als: "Die outfit is echt slay, staat je zo goed!" zal iets betekenen in de trant van dat je outfit mooi is.
NPC, non playable character
Deze betekenis komt oorspronkelijk uit de wereld van videogames. In videogames heb je namelijk bepaalde personages die erin geprogrammeerd zijn en maar een select aantal handelingen kunnen verrichten. Ook doen zij de hele dag hetzelfde of vallen ze vaker in herhaling. Meestal worden deze personages als "dom" bestempeld (en dan hebben we het niet over de straattaal betekenis van dom 😉 ). Sinds een paar jaar heeft deze term ook zijn weg gemaakt naar de wereld van straattaal. Dus de volgende keer als iemand je een NPC noemt weet je wat het betekent en is het misschien tijd om bepaalde keuzes in je leven te heroverwegen.
Sannie
Sannie is een verzamelwoord voor drugs en daarmee bedoelen we alle drugs. De volgende keer als je collega zegt "Bro ik ben nog steeds dood door die sannie" dan weet je wat hij of zij heeft gedaan om zich zo te voelen.
Voor saus
Voor saus betekent letterlijk: "voor niks". Je kunt dit in allerlei verschillende contexten gebruiken. Voorbeelden zijn : "Nou ik heb weer een onvoldoende gehaald voor dat vak, al het werk was voor saus!" en "Bro, ik ben echt voor saus gekomen! Alleen maar npc's hier!".
Simpen
Een ander woord wat je vast al eens gehoord hebt is "Simpen". De term "simp" komt oorspronkelijk uit de Verenigde Staten en doelt op iemand die alles doet voor aandacht van het vrouwelijk of mannelijk geslacht. Simp heeft geen positieve betekenis en wil vooral zeggen dat iemand hopeloos is. Dus de volgende keer als je collega zegt "Wat sta je nou te simpen op die klant man!" , dan is het misschien tijd om minder opvallend naar die leuke klant te kijken 😉 .
Cringe
Dit woord betekent letterlijk: beschamend of ongemakkelijk. Het woord kan in vrijwel alle contexten gebruikt worden. Hier volgen enkele voorbeelden "Bro, dit feestje is echt dikke cringe", "Maat, die versierpoging was wel echt cringe" en "Die grap was echt dikke cringe".
Chachi
Dit woord kan mooi, stijlvol of sexy betekenen en ook dit is weer afhankelijk van in welke context het gebruikt wordt. Als een mannelijke collega zegt dat je een "chachi hemd" hebt, dan zal dit waarschijnlijk betekenen dat hij jouw hemd mooi vindt. De zin "Jouw zonnebril is echt chachi man" , zal meer doelen op dat jouw zonnebril stijlvol is.
Straattaal over eten: bikken, tjappen en klissen
Op een foodsite mogen de woorden voor eten natuurlijk niet ontbreken. Bikken, tjappen en klissen betekenen alle drie gewoon eten. "Kom, we gaan wat klissen" is dus een uitnodiging om samen iets te eten. Bikken ken je misschien al, want dat woord gebruiken ook veel mensen die verder geen straattaal spreken. Let bij tjappen wel op de context, want het kan ook stelen betekenen.
En dan is er nog de toko, die je al in het woordenboek hierboven tegenkwam. Zin om na je dienst ergens te bikken? Bekijk dan de leukste toko's in Rotterdam voor een snelle hap. Een bord roti of een broodje van de toko is precies waar je na een lange werkdag trek in hebt.
Straattaal op de werkvloer in de horeca
In de horeca werken veel jongeren met een bijbaan naast hun studie of school. Daardoor hoor je in een restaurantkeuken of achter de bar vaak meer straattaal dan op een gemiddeld kantoor. Bovendien werken er mensen met allerlei achtergronden samen, en juist die mix houdt straattaal levend. Wil je weten wat voor team je kunt verwachten? Lees dan meer over het werken met horecapersoneel.
Toch is er een duidelijke grens. Tegen collega's is een "fakka" of "wollah" prima, maar tegen gasten houd je het netjes. Een gast die je "drerrie" noemt, voelt zich waarschijnlijk niet serieus genomen. Als leidinggevende hoef je straattaal niet te verbieden. Spreek wel af dat de toon aan tafel altijd vriendelijk en verzorgd blijft.
Wil je zelf meepraten? Begin dan rustig met woorden die je vaak hoort, zoals toko, skeer of fissa. Vraag gerust naar de betekenis als je iets niet kent. Jongere collega's leggen het vaak graag uit, en dat levert meestal een leuk gesprek op tijdens de pauze. Forceer het alleen niet, want niets is zo cringe als een collega die te hard zijn best doet.
Straattaal woorden – waar komen ze vandaan?
Straattaal lijkt wel een bepaald dialect geworden onder bepaalde jongeren. Bij gesprekken met jongeren zal je dan ook vaker deze of andere straattaal woorden voorbij zien komen. Waar deze woorden vandaan komen? Dat is een goede vraag. De meeste woorden in dit artikel zijn ontstaan door een mengeling van verschillende talen en culturen. Bovendien heeft de straattaal ook zijn weg gevonden in de entertainment industrie en hebben programma's als "Mocromafia" geholpen om dit verder te verspreiden. Daarnaast, bevat de straattaal veel Marokkaanse of Arabische woorden of stammen ze uit de Surinaamse taal. Sommige woorden als "Simp" of "NPC" stammen weer uit de pop cultuur.
Marokkaanse straattaal
Een groot deel van de Nederlandse straattaal heeft Marokkaanse of Arabische wortels. Wollah en ewa zijn daar bekende voorbeelden van. Ook drerrie hoor je vaak terug in nummers van rappers met Marokkaanse roots. Die invloed merk je niet alleen in de taal, maar ook op je bord. Proef het zelf eens in een van de Marokkaanse restaurants in Amsterdam, met gerechten als tajine en couscous.
Straattaal of jongerentaal?
Straattaal en jongerentaal worden vaak door elkaar gebruikt, maar er is een verschil. Straattaal is de taal van jongeren in grote, meertalige steden. Zij vervormen Nederlandse woorden of vervangen ze door woorden uit andere talen, zoals het Surinaams, Marokkaans-Arabisch en Papiaments. Jongerentaal is breder. Daaronder vallen ook Engelse woorden die via social media en games binnenkomen, zoals cringe, slay en NPC.
Een jongerentaal woordenboek bevat dus vaak meer Engelse leenwoorden. In de praktijk lopen de twee steeds meer in elkaar over. Jongeren gebruiken in één zin net zo makkelijk "wollah" als "cringe".
Waarom gebruiken mensen straattaal woorden?
De meeste mensen gebruiken straattaal zodat er een sterkere manier van verbondenheid onder elkaar ontstaat. Bovendien is het een gemakkelijk en vindingrijk middel om met elkaar te communiceren. Het heeft altijd al een grote rol gehad binnen de wereld van Hip-hop om creatieve rapteksten te creëren en een bepaalde sociale identiteit uit te drukken. Nu jij beter op de hoogte bent van deze bekendere straattaal woorden, kan ook jij deel uitmaken van deze verbondenheid.
Veelgestelde vragen over straattaal
Wat is straattaal?
Straattaal is de taal die jongeren in grote, meertalige steden met elkaar spreken. Ze mengen Nederlands met woorden uit onder meer het Surinaams, Marokkaans-Arabisch, Papiaments en Engels. Daardoor ontstaan woorden als osso, wollah en fakka. Straattaal verandert snel: er komen steeds nieuwe woorden bij en andere raken juist uit de mode.
Hoeveel is een donnie, bankoe, barkie en kop?
Een donnie is 10 euro, een bankoe 50 euro en een barkie 100 euro. Voor grote bedragen gebruik je kop: die staat voor 1.000 euro. Bedoel je geld in het algemeen? Dan zeg je monnie, doekoe of floes.
Wat betekent fakka drerrie?
Fakka drerrie is een begroeting tussen vrienden. Fakka betekent "hoe is het?" en een drerrie is een goede vriend. Vrij vertaald zeg je dus: "Hé vriend, alles goed?" Je hoort het vaak als twee bekenden elkaar tegenkomen.
Wat is een djalla?
Een djalla is een sukkel of idioot. Meestal bedoel je iemand die stoer doet en daarna flink afgaat. Het is een scheldwoord, dus gebruik het alleen onder vrienden die weten dat je een grapje maakt.
Wat zijn de bekendste straattaalwoorden?
Bekende straattaalwoorden zijn waggie (auto), osso (huis), fissa (feest), skeer (blut) en doekoe (geld). Ook wollah (ik zweer het), fakka (hoe is het?) en toko (eettentje) hoor je vaak. Je vindt ze allemaal in het straattaal woordenboek bovenaan deze pagina.
Hopelijk heeft deze blog je geholpen om je collega's beter te begrijpen en kun je nu beter meepraten met hen.
Over de auteur
